The Last Question: Pedro Gómez-Egaña

Zilberman | Berlin, sizi 4 Şubat 2023 tarihinde gerçekleşecek olan The Last Question (Son Soru) sergisinin finisajına davet etmekten mutluluk duyar. Performansın ardından, sanatçı Pedro Gómez-Egaña ile yazar, eleştirmen ve öğretim görevlisi Jan Verwoert arasında bir söyleşi gerçekleştirilecektir.

The Last Question (Son Soru), Isaac Asimov’un aynı adlı bilimkurgu öyküsünden ilham alan ve tek bir kesintisiz performans etrafında şekillenen bir sergidir. Sergi, ziyaretçileri sanatçının kendisinin inşa ettiği bir enstrümanla icra edilen canlı müzik performansını deneyimlemeleri için samimi bir alana davet ediyor. Enstalasyon ve performans, kavrayış sınırındaki fenomenlerin tiyatral görselleştirmelerinin yapıldığı mekanlar olan planetaryum (gezegenevi) geleneğinden besleniyor. Performans aynı zamanda; matematikçi Johannes Kepler’in Harmonices Mundi (1619) adlı eserinde veya Pisagor’un Musica Universalis (MÖ 6. Yüzyıl) teorisinde görülebilecek olan astronomi, büyü ve müzik arasında paralellikler kuran tarihsel pratiklere de atıfta bulunuyor. Pedro Gómez-Egaña, Asimov’un öyküsünü yorumlayan bir partisyonu takip ederek serginin açılış saatleri* boyunca kesintisiz olarak performans sergileyecektir.

Rus-Amerikalı bilimkurgu yazarı Isaac Asimov’un The Last Question (1956) adlı kısa öyküsü, enerji tüketim miktarlarına göre belirlenen insanlığın ve evrenin kaderini araştırır. Bu iddialı öykü; felsefe, transhümanizm, simülasyon teorisi ve teolojiyi birbirine örer. “Entropi ve özellikle enerji kaynaklarının tükenmesi, tersine çevrilebilir mi?” sorusu anlatıyı yönlendiren temel sorudur. Cevap tarihin sonunda, evrendeki tüm enerjinin tüketildiği, bilinç ile teknolojinin tek bir varlıkta birleştiği an ortaya çıkar. Ancak cevap dille değil, seslere ve jestlere dayanan mistik bir hikaye anlatımı hissiyle, yani bir gösterimle verilir.

Bir sergi olarak The Last Question, öykünün anlatısının önerdiği şeyin bir yorumunu canlandırıyor. Bunu yapmak için, kozmik hareketlerin hassas göksel müzik armonilerinin bir parçası olduğunu öne süren kadim pratikleri –matematik, bilim ve müziğin bir kesişim noktasını– yardıma çağırıyor.

Pedro Gómez-Egaña’nın üretimi, teknolojinin kültürü, özellikle de zaman algımızı şekillendirme ve bilgilendirme yollarını keşfetmeye odaklanır. İster kadim makineleri yeniden üreterek ister sanal gerçeklik deneyimlerini araştırarak olsun; Gómez-Egaña, araç ve gereçlerle olan ilişkimizin ve bunların etrafında ortaya çıkan zaman kültürlerinin nasıl temel bir analiz ve keşif alanı olduğunu inceler. Bu incelemeler; kadim makinelerin yeniden üretilmesini (The Chariot of Greenwich, Bergen Trienali 2009), standartlaştırılmış zamanın emperyal boyutlarının araştırılmasını (The Common Ancestor, Zilberman 2018), dijital kültürün zamansallıklarındaki cinsel alt metinleri (Pleasure, 2017) veya bilim ile mistisizm arasında bir karşılaşma olarak bilimsel popülerleşme pratiklerine bakmayı (Object to be Destroyed, New York Performa Bienali 2013) içerir. Gómez-Egaña’nın çalışmaları aynı zamanda dikkat ekonomileriyle olan bir meselesini de yansıtır. Bunu, izleyicilerin algısını modüle etmeyi amaçlayan, amaca yönelik olarak inşa edilmiş, genellikle büyük ölçekli ve sürükleyici alanlar üreterek ele alır. Mekan ve izleyici arasındaki ilişki onun çalışmaları için merkezidir ve hikaye anlatımını sıkça başvurulan bir strateji haline getirir. Kurmacalar üretir, müziği kullanır veya edebi metinleri temellük ederken; aynı zamanda bir yapıtın sergilendiği yerin somut tarihsel özelliklerinden de beslenir.

Pedro Gómez-Egaña

(d. 1976, Kolombiya) Oslo, Norveç'te yaşıyor ve çalışıyor. Goldsmiths College ile Bergen Ulusal Güzel Sanatlar Akademisi'nde müzik kompozisyonu, performans ve görsel sanatlar eğitimi aldı ve doktorasını Norveç Araştırma Bursu Programı kapsamında tamamladı. Gómez-Egaña; Oslo Ulusal Sanat Akademisi, Goldsmiths College Londra, Kunstnernes Hus-Oslo, The Laban Centre-London ve Universidad Nacional de Colombia gibi kurumlarla ve ortaklarla çeşitli araştırma projeleri geliştirdi. Yapıtları yakın zamanda; 16. Lyon Bienali, 15. İstanbul Bienali, Contour Bienali, Performa13-New York, Bergen'deki Kode Müzesi, Bakü'deki Yarat Contemporary, Kochi-Muziris Bienali, Marakeş Bienali, Kunstnernes Hus-Oslo, Hordaland Kunstsenter-Bergen, Brüksel Bienali, South Bank Centre-Londra, L’appartement 22-Rabat, Galeria Vermelho-Sao Paulo, Kunsthall Mulhouse-Fransa ve Colomboscope-Sri Lanka gibi pek çok yerde sergilendi.